Bilinçdışı ( Subliminal ) Nedir? Bilinçdışını Kontrol Edebilir Miyiz?
İnsan beyni bilinç, bilinçaltı ve bilinçdışı denen üç tür sürece sahiptir. Bilinç gündelik yaşantımızdaki kelimeleri, düşüncelerimizi ve söylediklerimizi ifade etmektedir. Bilinçaltı günlük yaşantının ve bilinçdışının karışımını ifade etmektedir. Kişi çoğu zaman bilinçaltında nelerin olduğunu bilmemektedir. Bilinçaltı genellikle rüyalar aracılığıyla gün yüzüne çıkmaktadır. Bilinçaltındaki şeyleri bilince taşımak kolaydır. Peki bilinçdışı (subliminal) nedir?
Bilinçdışı kişinin yönetmediği ancak onun tüm yaşantısını yöneten sürece verilen addır. Bu noktada id, ego, superego denilen üç farklı süreç mevcuttur. İlk olarak Sigmund Freud tarafından ortaya atılan bu kavramın içeriği şu şekildedir. İd kişinin yapmak istediklerini direkt olarak ortaya çıkarmaktadır. Örneğin kişinin önemli bir toplantıdayken bir anda kalkıp televizyon izleme isteği id ile alakalıdır. Superego kişinin ahlaklı yönüdür. Kişi superego sayesinde topluma ayak uydurmaktadır. Örneğin toplantıdayken kalkıp film izleme isteğini ya da dans etme isteğini bastıran superegodur. Ego ise bu iki süreç arasındaki dengeyi sağlamak ile yükümlüdür. Kişinin toplantıdan sonra film izlemesi ego ile ilgili bir süreçtir. Bilinçdışı tüm bu süreçlerin bütünüdür.
Kişinin daha anne karnındayken yaşadıklarını kodlayan ve buna göre bir bilinç oluşturan sürece verilen genel addır. Çocukluk örüntüleri burada gizlidir. Kişinin sürekli aldatılıyorum, kimi bulsam beni aldatıyor demesi bununla ilgilidir. Bunun yanı sıra bir kişinin hayatına sürekli narsistik bireyleri alması da aynı şekilde bilinçdışının bir yansımasıdır. İnsan eylemlerinde özgür değildir çünkü bilinçdışı süreçler insanın yaşamını yönetmektedir. İnsanın bilinçdışını yönetmesi mümkün değildir. Ancak bilinçdışında yer alan kodlamalar değiştirerek insan yaşamına kendisine uygun bireyleri alabilir ve sahip olmak istediği bir ötekiye ulaşabilir. Buradaki bir öteki kişinin narsistik bireylerden vazgeçme arzusu olabileceği gibi, artık aldatılmaması da olabilmektedir.
Bilinçdışını değiştirmek ve yaşamına yeni bir yön vermek isteyen kişilerin, uzun soluklu terapilere katılması gerekir. Psikodinamik bilen bir uzmanla gerçekleştirilen en az bir yıl süren terapiler, uzun vadede etkisini gösterecek ve kişiye bambaşka bir yaşam olanağı sağlayacaktır. Kişinin hayatını değiştirecek, olmak istediği yere gelmesine yardımcı olacaktır.
Bilinçdışını Kontrol Edebilir Miyiz?
Bilinçdışını kontrol etmek doğrudan mümkün değildir. Ancak kişi travmalarıyla yüzleşir, kendisini rahatsız eden tüm örüntülerini ortaya koyar ve iyi bir terapist ile tüm bu bilgileri buluşturursa, bilinçdışı süreçlerini değiştirebilir ve farklı kaynaklar oluşturabilir. Daha açıklayıcı olmak gerekirse, hayatına sürekli narsistik bireyleri alan kişilerin çocukluğunda babalarının veya babası yerine geçen ebeveynlerinin narsist olduğunu görmek olağandır. Kişi bunu fark edip bununla yüzleştiğinde bir aydınlanma yaşanarak durum ortadan kaldırılabilir. Elbette bu söylendiği kadar kolay olmayacaktır, kişi bu süreçte zorlanacak, bazen pes etmek isteyecek ancak kararlı bir şekilde devam ettiği takdirde amacına ulaşacaktır.
Günlük yaşantımızda çok sık istediği her şeye sahip olan ancak bir türlü aradığı huzura ulaşamayan insanların olduğunu görebiliriz. Bu kişiler çoğu zaman hayattan keyif almadıklarını ve beklentilerinin farklı, olanların yetersiz olduğunu söylemektedir. Başka bir tarafa bakıldığında diğerine göre çok daha az kaynağı olan bir insan mutlu olabilir. Tüm bunlar kişinin bilinçdışı süreçlerini ile alakalıdır. İnsanlar yaşamlarıyla ilgili eksikliklerinin regüle etmek üzere alışveriş yapabilir veya sürekli yemek yemeyi tercih edebilir. Asıl yapılması gereken bunlar değil, bilinçdışındaki eksikliği tamamlamak olmalıdır. Örneğin baba eksikliği yaşayan bir kadın, güzelliğine takıntılı olabilir. Sürekli bakım yapabilir ve ancak ne yaparsa yapsın kendini beğenmeyebilir. Bunun gibi daha pek durumun olduğu ve olabileceği unutulmamalıdır. Bilinçdışındaki eksikliği tamamlamak isteyen kişinin tedavi olması şarttır.
